Babbujātaka draft
Babbujātaka (Ja 137). There was once a rich merchant of Kāsi who amassed forty crores of gold. His wife died and, because of her love of money, was reborn as a mouse dwelling over the family treasure. In due course the rest of the family died and the village was deserted. The Bodhisatta was a stone cutter, working a quarry near the mouse’s residence. She, liking him, brought him one day a coin, suggesting that, with a part of it, he should buy her some meat. The Bodhisatta agreed, and this continued for some time. One day the mouse was caught by a cat, but she obtained her release by promising him some of her food. She was later caught by three other cats, but was let free on the same terms. The mouse thus had only one fifth of her food and grew very thin. The Bodhisatta noticed this, and when she told him the reason, he put her inside a crystal box and suggested that when the cats came she should refuse to have anything to do with them. The first cat arrived and, on being reviled by the mouse, jumped on the crystal box and was crushed to death. The same fate overtook the other cats. The mouse thus became free, and in gratitude to the Bodhisatta, showed him all the treasure.
The story was told in reference to Kāṇā (q.v.), who lost her husband owing to four monks. The monks were the cats and Kāṇā the mouse. Ja.i.477-80.
Babbujātaka (Ja 137). Xưa kia có một thương nhân giàu có ở Kāsi đã tích lũy được bốn mươi crore vàng. Khi vợ ông qua đời, vì lòng tham tiền nên bà tái sinh làm một con chuột bạch sống trên kho báu của gia đình. Theo thời gian, những người còn lại trong gia đình cũng qua đời và ngôi làng trở nên hoang tàn. Khi đó Bodhisatta là một người thợ đẽo đá, làm việc tại một mỏ đá gần nơi ở của chuột. Chuột có cảm tình với ông, nên một ngày nọ đã mang đến cho ông một đồng tiền và đề nghị ông dùng một phần số tiền đó để mua cho nó ít thịt. Bodhisatta đồng ý, và việc này tiếp diễn trong một thời gian. Một ngày nọ, chuột bị một con mèo bắt, nhưng nó đã xin được thả ra bằng cách hứa sẽ chia cho mèo một phần thức ăn của mình. Sau đó, nó lại bị ba con mèo khác bắt, và cũng được tha với cùng một điều kiện. Do đó, chuột chỉ còn lại một phần năm lượng thức ăn và trở nên rất gầy gò. Bodhisatta nhận thấy điều này, và khi chuột kể cho ông nghe lý do, ông đã đặt nó vào trong một hộp pha lê và khuyên rằng khi lũ mèo đến, nó nên từ chối không liên quan gì đến chúng. Con mèo đầu tiên đến và khi bị chuột sỉ nhục, nó đã nhảy bổ vào hộp pha lê và bị nghiền nát đến chết. Cùng chung số phận đó cũng xảy đến với những con mèo khác. Chuột nhờ vậy được tự do, và để tỏ lòng biết ơn Bodhisatta, nó đã chỉ cho ông thấy toàn bộ kho báu.
Câu chuyện được kể liên quan đến Kāṇā (xem mục từ này), người đã mất chồng vì bốn vị tỳ-kheo. Các tỳ-kheo chính là những con mèo và Kāṇā là con chuột. Ja.i.477-80.